Trabzon Sosyal Güvenlik İl Müdürü Erdem Akbay, sosyal güvenlik hak ve
yükümlülükleri, kayıtlı istihdamın önemi, istihdam teşvikleri, işverenlerin yükümlülükleri,
yabancı çalışanların sosyal güvenlik hakları ve çalışma izinleri ile kayıt dışı istihdamın
tespiti halinde uygulanacak idari yaptırımlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
İl Müdürü Akbay, “Sosyal güvenlik, bireyleri yaşlılık, hastalık, işsizlik, iş kazası gibi
çeşitli risklere karşı koruyan hayati bir sistemdir. Bu sistemin sağlıklı şekilde
sürdürülebilmesinin temel unsurlarından biri de kayıtlı istihdamdır. Çalışanların sigortalı
olarak çalıştırılması hem çalışan açısından bir hak hem de işveren açısından yerine
getirilmesi gereken bir yükümlülüktür.” dedi.
“Kayıtlı istihdam çalışanlarımızın haklarını koruyor”
Kayıt dışı istihdamın, çalışanların Sosyal Güvenlik Kurumuna hiç bildirilmemesi
veya çalışma günleri ile prime esas kazançlarının eksik bildirilmesi şeklinde ortaya
çıkabildiğini ifade eden Akbay, kayıt dışı çalışmanın çalışanların sosyal güvenlik hakları
açısından önemli mağduriyetlere yol açabileceğini belirtti.
“Kayıt dışı çalışanlar, iş kazası veya meslek hastalığı halinde sağlanan haklardan
mahrum kalabildiği gibi kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin, haftalık izin ve doğum izni gibi
haklardan da yararlanamamaktadır. Bu nedenle kayıtlı çalışmak, çalışanlarımızın hem
bugününün hem de geleceğinin güvence altına alınması açısından çok önemlidir.”
ifadelerini kullandı.
“İşverenlerimizin yükümlülüklerini yerine getirmesi büyük önem taşıyor”
İl Müdürü Akbay, “İşverenlerimizin çalışanlarını kayıtlı olarak istihdam etmeleri,
çalışma günlerini ve prime esas kazançlarını doğru şekilde bildirmeleri büyük önem
taşımaktadır. Kayıt dışı işçi çalıştırılması yalnızca çalışan açısından değil, işveren
açısından da çeşitli riskler oluşturuyor. İş kazası ve meslek hastalıkları halinde idari ve adli
sorumluluklar doğabileceği gibi kayıt dışı istihdam haksız rekabete ve piyasa dengesinin
bozulmasına da neden olabiliyor.” dedi.
“İstihdam teşviklerinden yararlanmak için kayıtlı çalışma şart”
İşverenlere yönelik istihdam teşviklerinin de kayıtlı istihdamın artırılmasında
önemli bir araç olduğunu ifade eden Akbay, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından çeşitli
prim indirimi ve teşvik uygulamalarının hayata geçirildiğini ve bu teşviklerden
faydalanmak için kesinlikle kayıt dışı işçi çalıştırmamak gerektiğini söyledi.
Yabancı çalışanlar için çalışma izni uyarısı
Yabancı uyruklu çalışanların istihdamında da yasal yükümlülüklere uyulması
gerektiğine dikkat çeken Akbay, yabancı çalışanların çalışmaya başlamadan önce
çalışma izni alınmasının ve kayıtlı olarak çalıştırmanın zorunlu olduğunu belirtti.“Kayıt dışı istihdam tespit edildiğinde idari yaptırımlar uygulanıyor”
Kayıt dışı istihdamın tespiti halinde uygulanabilecek yaptırımlara da değinen
Akbay, işverenlerin yalnızca idari para cezasıyla karşı karşıya kalmadığını belirtti.
İl Müdürü Akbay, “Kayıt dışılık durumunda kayıt dışı çalıştırılan dönemlere ait
primler gecikme cezası ve faiziyle birlikte tahsil edilebiliyor. Kayıt dışı işçi çalıştırdığı tespit
edilen işyerlerinin sigorta prim teşvikleri durdurulabiliyor ve bazı teşvik, hibe ve kredi
avantajlarından yararlanma imkânları da ortadan kalkabiliyor. Ayrıca iş kazası ve meslek
hastalıkları nedeniyle işverenler açısından idari ve adli yükümlülükler doğabiliyor.”
ifadelerini kullandı.
“Çalışanlarımız sigortalılık durumlarını kontrol etsin”
Çalışanların kendi sigortalılık durumlarını takip etmelerinin önemine de değinen
Akbay, vatandaşların e-Devlet üzerinden sigortalılık bilgilerini kontrol edebileceklerini
hatırlattı.
“Çalışanlarımızın kendi sigortalılık durumlarını, çalışma günlerini ve kazançlarının
doğru bildirilip bildirilmediğini düzenli olarak kontrol etmelerini istiyoruz. Herhangi bir
eksiklik veya kayıt dışı çalışma durumu olduğunu düşünen vatandaşlarımız ALO 170
Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi'ne, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğümüze veya
Sosyal Güvenlik Merkezlerimize başvurabilirler. Ayrıca CİMER üzerinden de ihbar ve
şikâyette bulunabilirler.” dedi.
İl Müdürü Akbay, kayıt dışı istihdamla mücadelenin yalnızca denetim
faaliyetlerinden ibaret olmadığını, SGK tarafından rehberlik, bilgilendirme ve
bilinçlendirme çalışmalarının da sürdürüldüğünü ifade etti. Kurumlar arası bilgi ve veri
paylaşımı, çapraz kontroller ve risk odaklı denetim modeliyle kayıt dışı istihdamın
tespitine yönelik çalışmalar yürütüldüğünü belirtti.
Akbay, “Amacımız yalnızca yaptırım uygulamak değil, çalışanlarımızın haklarını
bilmelerini, işverenlerimizin yükümlülüklerini doğru şekilde yerine getirmelerini ve kayıtlı
istihdamın yaygınlaşmasını sağlamaktır. Sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği
hepimizin ortak sorumluluğudur.” dedi.
İl Müdürü Erdem Akbay, sözlerini “Sigorta ile iş güvende işçi güvende, gelecek
güvende.” mesajıyla tamamla